الفيض الكاشاني

27

راه روشن ترجمه كتاب المحجه البيضاء فى تهذيب الاحياء ( فارسى )

الهى ديدار كند عملش را از سرگيرد ( گذشته‌اش آمرزيده شده است ) . « 24 » در خبر مشهورى است كه « جمعه حجّ مسكينان است . » « 25 » شرايط جمعه ( 1 ) مىگويم : نماز جمعه بر هر مكلّف ذكور ، آزاد و حاضر كه دچار كورى و بيمارى نباشد واجب است و پرستارى كه پرستارى بيمارش منحصر به اوست همچنين سالخوردگان و همهء كسانى كه حضورشان موجب عسر و حرج است مستثنا مىباشند ، اين وجوب مشروط است به وجود امامى كه شرايط امامت و اقتدا را كه پيش از اين شرح داده شده است دارا باشد ؛ همچنين مشروط است به اين كه غير از خود او چهار نفر مرد ديگر كه مسلمان ، مكلّف ، آزاد باشند و فاصله محلّ اقامت همه آنها تا جايى كه نماز جمعه منعقد مىشود به دو فرسخ نرسد وجود داشته باشد . چنانچه شرايط مذكور تحقق يابد نماز جمعه جانشين نماز ظهر مىشود ، ليكن اين نيز سه شرط دارد كه شروط صحّت آن به شمار مىآيند : اول آن كه دو خطبه خوانده شود ؛ دوّم نماز به جماعت برگزار گردد ؛ سوّم نماز جمعه‌اى كه فاصله آن تا نماز جمعه ديگر كمتر از يك فرسخ باشد منعقد نگردد . اگر دو نماز جمعه‌اى كه فاصله ميان آنها كمتر از يك فرسخ است با همديگر نماز را شروع كرده باشند هر دو نماز باطل است ، و گرنه تنها نماز متأخّر باطل خواهد بود . نماز ظهر نمىتواند جانشين نماز جمعه شود مگر آن كه عدّه شركت كنندگان در نماز جمعه از هفت نفر كمتر باشد ، و يا تقيّه ايجاب كند ، و يا بيم بروز فتنه برود . بيشتر شرايطى كه گفته شد مورد اتّفاق اصحاب ما ( علماى شيعه ) است و در احاديث صحيح بطور مستفيض از اهل بيت ( ع ) وارد شده‌اند ، و تنها در دو مورد اختلاف

--> ( 24 ) همان مأخذ ، ص 114 ، شماره 47 . ( 25 ) التّرغيب ابن زنجى ، قضاعى از ابن عبّاس ، ابن عساكر از ابن عبّاس بدين گونه كه : « جمعه حجّ مستمندان است » ؛ الجامع الصّغير باب الجيم .